YENI SEHIRLI ABDULLAH EFENDI
İstanbul’da ilk matbaanın kurulmasına fetva veren elli yedinci Osmanlı Şeyhülislamıdır. İlk tahsilin Yenişehir’de yaptıktan sonra İstanbul’a gelip zamanının alimlerinden akil ve nakli ilimleri tahsil ederek müderris oldu. En son Süleymaniye Dar’ül-hadis müderrisliğine ulaştı. Sonraki kadılık mesleğine geçti, fetva emini oldu. 1716 senesinde Anadolu Kazaskerliği’ne, bir müddet sonra da Rumeli Kazaskerliği’ne daha sonra Sulta Üçüncü Ahmet Han tarafından şeyhülislamlığa getirildi
Matbaanın kurulmasıyla ilgili fetvası şöyledir:
Sual;
“kitap basma sanatını iyi bilen bir kimse, bir kitabın harflerini ve kelimelerini bir kalıba çıkarıp, kâğıtlara basmakla bu kitaptan kolayca az zamanda çok sayıda kitap elde ediyor. Böylece çok ucuz kitap yazılmasına sebep oluyor. Faideli bir iş olduğunda dinimiz bu kimsenin bu işi yapmasına izin veri. Kitapta yazılı ilmi bilen birkaç kişi önce kitabı tashih etmelidir. Tashih ettikten sonra basılırsa güzel bir iş olur.”
Şeyhülislamlık vazifesini üstün bir liyakatle yürüten Yenişehirli Abdullah Efendi, 1744 senesinde Kanlıca’daki evinde vefa etti. Kanlıca İskender Paşa Camii bahçesine defnedildi.
|